Matero z yerba mate

Yerba mate to pobudzający napój o charakterystycznym, gorzkim smaku. Pochodzi z Ameryki Południowej, gdzie jest spożywany od stuleci. Obecnie cieszy się rosnącym na całym świecie zainteresowaniem jako bogata w kofeinę oraz składniki odżywcze alternatywa dla kawy i herbaty. Poznajmy jej właściwości i działanie oraz dowiedzmy się, jak ją przyrządzać.

Właściwości i zalety yerba mate

Yerba mate znana jest przede wszystkim ze swoich właściwości pobudzających, poprawiających koncentrację i zmniejszających uczucie głodu. To nie tylko naturalny napój dodający energii i poprawiający koncentrację, ale również źródło wielu cennych substancji, takich jak:

  • polifenole - związki posiadające właściwości przeciwutleniające i antymutagenne o działaniu przeciwnowotworowym, a także wspomagającym układ krążenia;
  • saponiny - związki fitochemiczne wspierające układ odpornościowy, chroniące przed chorobami oraz działające przeciwzapalne;
  • minerały - yerba zawiera zarówno mikro- jak i makroelementy, m.in. chrom, żelazo, magnez, czy potas, odgrywające ważną rolę w metabolizmie i rozwoju człowieka;
  • witaminy - napar jest bogaty w witaminy z grupy B oraz A,C i E;

Jakie zalety niesie za sobą regularne spożywanie yerba mate?

  1. Stanowi element profilaktyki nowotworów. Yerba osiada duże właściwości przeciwutleniające i antyoksydacyjne.
  2. Wspomaga także organizm w ochronie przed wirusami i bakteriami.
  3. Obniża poziom „złego” cholesterolu oraz chroni komórki wątroby.
  4. Pomaga w diecie odchudzającej, ponieważ ma wpływ na metabolizm tłuszczów oraz zmniejsza apetyt.
  5. Pomaga także przy cukrzycy, przyczyniając się do prawidłowej regulacji uwalniania glukozy z wątroby.
  6. Przekłada się na redukcję zmęczenia i poprawę samopoczucia.

Co ciekawe, yerba mate jest źródłem naturalnej kofeiny, co sprawia że coraz więcej osób rezygnuje z codziennej kawy na rzecz yerba mate. To dobry nawyk, ponieważ ten drugi napój nie wypłukuje jednocześnie magnezu z organizmu.

Ze względu na wysoką zawartość kofeiny nie zaleca się jednak spożywać yerby w nadmiernej ilości.

Jak powstaje yerba mate?

Napar przygotowuje się z liści ostrokrzewu paragwajskiego, czyli wiecznie zielonej rośliny uprawianej na wielką skalę w Argentynie, Brazylii i Paragwaju.

Zanim liście będą gotowe do użycia, muszą przejść cały proces przetwarzania, od którego zależy końcowy styl i smak yerby. Hiszpańskie określenia widoczne na opakowaniach oznaczają różnice na kolejnych etapach produkcji.

Zebrane liście zostają zblanszowane, wysuszone za pomocą gorącego powietrza lub dymu oraz zmielone. Następnie leżakują od pół roku do nawet dwóch lat w specjalnych workach, po czym zostają ponownie zmielone. Na koniec oddziela się liście od gałązek, uzyskując mieszanki o różnej mocy i jakości. Mocniejsze są mieszanki zawierające dużą ilość bogatych w kofeinę liści, gałązki stanowią natomiast „wypełniacz”.

Uprawa ostrokrzewu paragwajskiego

Rodzaje yerba mate

Typy yerba mate i ich cechy:

  • elaborada (elaborada con palo) - mieszanka w skład której wchodzi ok. 65% liści oraz ok. 35% gałązek. Charakteryzuje się mniejszą mocą i zazwyczaj łagodniejszym smakiem;
  • despalada (elaborada despalada, elaborada sin palo) - zawiera ok. 90% liści oraz 10% gałązek. Odznacza się wysoką zawartością kofeiny oraz wyrazistym, gorzkim aromatem. Mocny smak utrzymuje się nawet po kilkukrotnym zalaniu liści;
  • suave - mieszanka zawierająca duże liście, mniejszą ilość pyłu i delikatny smak. Jest znakomitym rodzajem yerby dla początkujących;
  • sin humo - specjalna odmiana suszona za pomocą gorącego powietrza lub pary wodnej, dzięki czemu nie posiada wyczuwalnego dla innych mieszanek posmaku dymu;
  • saborizada - jest to yerba mate aromatyzowana za pomocą owoców lub innych dodatków;
  • compuesta (compuesta con hierbas) - oznaczenie określa mieszankę yerby oraz ziół (np. rumianek, melisa).

Wśród dostępnych na rynku mieszanek najlepsze są te pochodzące z upraw organicznych. Odznaczają się wyższą jakością, a także większą zawartością korzystnych dla zdrowia składników.

Przygotowanie yerba mate

Koneserzy yerba mate wiedzą, że smak i działanie napoju zależy od temperatury naparu. Warto podkreślić, że yerba mate nie lubi wrzątku. Możemy jednakże pić ją na ciepło i na zimno, w zależności od upodobań. Poniżej znajdują się propozycje przygotowania yerba mate na kilka sposobów. Wersja na zimno może okazać się strzałem w dziesiątkę w upalne, wakacyjne dni, a wersja na ciepło pomoże rozgrzać się w chłodniejszy wieczór. Dobrym pomysłem może być także napój na bazie yerba mate, np. koktajl.

Yerba mate na zimno:

Składniki:

  • melon,
  • czysty sok pomarańczowy,
  • yerba mate,
  • kilka listków świeżej mięty,
  • kilka kostek lodu.

Przygotowanie:

Przecinamy melon powyżej połowy i usuwamy środek owocu (gniazdo nasienne i część miąższu). W wydrążonym owocu przyrządzamy yerba mate, zalewając ją następnie schłodzonym sokiem pomarańczowym. Wcześniej wyjęty miąższ kroimy w kostkę, zgniatamy delikatnie widelcem i dodajemy do napoju. Na koniec wkładamy kostki lodu i listki mięty.

Yerba mate na ciepło:

Składniki:

  • 2 łyżeczki suszu z ostrokrzewu paragwajskiego (10 g),
  • woda,
  • cytryna,
  • miód.

Przygotowanie:

Do niewielkiego sitka wsypujemy susz. Zakładamy sitko na szklankę i zalewamy przegotowaną wodą o temperaturze 70-80 C. Taką temperaturę uzyskamy pozostawiając wrzątek na 10 minut do ostygnięcia. Po zalaniu, pozostawiamy napar na kilka minut do zaparzenia. Dla smaku możemy dodać miód i cytrynę.

Yerba mate - pocięty ostrokrzew


Koktajl na bazie yerba mate:

Składniki:

  • jabłko,
  • kilka owoców agrestu,
  • 50 g jagód,
  • kilka listków mięty,
  • pół szklanki zaparzonej, wystudzonej i odcedzonej yerba mate,
  • łyżka miodu 8 kostek lodu.

Przygotowanie:

Jabłko obieramy i kroimy, następnie miksujemy z resztą składników i kostkami lodu. Czynność powtarzamy jeszcze przez parę sekund, po dodaniu na końcu listków mięty. Zmiksowany koktajl wlewamy do longa i dekorujemy liściem mięty.

Yerba mate - koktajl

Tradycyjny sposób podania

W Ameryce Południowej yerba jest wyrazem przyjaźni i gościnności. Spożywa się ją w grupie, podawaną z rąk do rąk w tradycyjnym naczyniu z suszonej tykwy. Istnieje wiele sposobów na przygotowanie yerba mate - można ją podawać zarówno na gorąco, jak też na zimno.


Zobacz także: