Makaron soba jest znanym składnikiem kuchni japońskiej. Choć zaczęto go wykorzystywać na początku okresu Edo (tj. w XVII w.), to prawdziwą popularność zyskał w połowie XVII wieku. Wówczas w Japonii zaczęły powstawać restauracje specjalizujące się w przygotowaniu tego typu makaronu. Dania z makaronem soba były przyrządzane coraz częściej, przede wszystkim ze względu na ich lekkostrawność oraz łatwość przyrządzenia.

SPIS TREŚCI

  1. Japoński makaron soba – co to takiego?
  2. Czy makaron soba jest zdrowy?
  3. Wartości odżywcze
  4. Jak gotować makaron i czym jest sobayu?
  5. Potrawy z makaronem soba


Japoński makaron soba – co to takiego?

Makaron soba to cienki makaron gryczany. Najczęściej ma brązowy kolor, jednak możliwe jest również jego inne zabarwienie (jeżeli do makaronu dodane są inne składniki, takie jak mąka pszenna czy zielona herbata). Dosłownie słowo soba oznacza grykę (Fagopyrum esculentum), jednak termin ten wykorzystywany jest także w odniesieniu do innych cienkich makaronów występujących w Japonii, jak np. yakisoba, oznaczający smażone kluski z mąki pszennej, podawane z dodatkami warzyw, mięsa czy owoców morza.

makaron soba


Czy makaron soba jest zdrowy?

Makaron soba odznacza się bardzo pozytywnymi właściwościami. Choć jest to produkt zbożowy, to znajduje się w nim dużo białka, a także komplet ośmiu aminokwasów. Z tych względów makaron soba świetnie sprawdzi się w wegetariańskiej diecie, bowiem zapewni odpowiedni bilans makroelementów.

Co więcej, soba jest źródłem błonnika, dzięki czemu pobudza perystaltykę jelit, obniża poziom tzw. złego cholesterolu, co w konsekwencji prowadzi do zmniejszenia ryzyka choroby niedokrwiennej serca, nadciśnienia tętniczego, miażdżycy czy otyłości.

Najzdrowsza wersja makaronu soba to wersja tradycyjna, w której produkt wytwarzany jest jedynie z mąki gryczanej. Ta wersja z powodzeniem może być stosowana przez osoby z nietolerancją glutenu, jednak jest ona najdroższa i najtrudniejsza w wytworzeniu. Ciasto gryczane często bowiem łamie się, co znacznie utrudnia produkcję. Z tego względu często można spotkać się z makaronem soba, który składa się w 80% z mąki gryczanej, a w 20% z mąki pszennej. Jest to jednak produkt gorszy jakościowo, zawierający więcej glutenu.

Wartości odżywcze makaronu soba

Makaron soba posiada wiele ważnych składników odżywczych, w tym zwłaszcza witaminę B1, której brakuje w popularnym w Japonii ryżu. W makaronie soba znajdują się także sole mineralne, takie jak mangan, magnez oraz żelazo. Jako że makaron soba jest produktem gryczanym, ma niskie obciążenie glikemiczne, dzięki czemu jego konsumpcja nie prowadzi do zbyt drastycznego wzrostu poziomu cukru we krwi.

W 100 g makaronu soba znajdziemy:

  • Wartość enerrgetyczna: 99 kcal,
  • 0,1 g tłuszczu,
  • 5,1 g białka,
  • 21,4 g węglowodanów,
  • 19% zalecanego dziennego spożycia manganu (dla osoby dorosłej),
  • 6% zalecanego dziennego spożycia witamy B1 (dla osoby dorosłej),
  • 3% zalecanego dziennego spożycia żelaza (dla osoby dorosłej).

Jak gotować makaron i czym jest sobayu?

Gotowanie makaronu soba jest bardzo proste. Jak mawiają Japończycy, makaronu po prostu nie da się rozgotować, przez co będzie ON odpowiedni także dla osób z niezbyt dużym doświadczeniem kulinarnym. Makaron powinien być gotowany przez około 4-6 minut w osolonym wrzątku. Po tym czasie należy niezwłocznie go odcedzić, a następnie przepłukać zimną wodą. Zbyt długa obróbka termiczna mogłaby bowiem pozbawić go smaku, jak również wartości odżywczych.

Co ciekawe, w tradycji japońskiej nie tylko sam makaron jest pożądanym produktem procesu gotowania. Zastosowanie kulinarne znajduje również woda po gotowaniu, nazywana sobayu. Zazwyczaj dodaje się ją do wypełnionego smakami umami sosu (mentsuyu) i w ten sposób powstaje pyszny bulion. Pamiętajcie zatem, by nie wylewać wody!

Potrawy z makaronem soba

Makaron soba można przyrządzić na wiele różnych sposobów, np. w zupach czy jako dodatek do mięsa, owoców morza czy jajka sadzonego. Z makaronem soba świetnie komponują się warzywa takie jak cebula, papryka, marchew czy brokuły. Może być wykorzystywany także do sałatek. Wówczas warto dodać sos sojowy, ocet ryżowy lub olej sezamowy.makaron soba

Wśród tradycyjnych, japońskich dań z makaronem soba można natomiast wyróżnić:

  • kake-soba – makaron podawany na gorąco w bulionie,
  • mori-soba – wystudzony makaron soba, podany na talerzu wraz z dodatkową miseczką sosu powstałego na bazie mirin oraz wywaru,
  • kitsune-soba – w gorącym wywarze, podany z płatkami smażonego tofu,
  • tsukimi soba – z bulionem i surowym jajkiem,
  • wakame-soba – z wodorostami,
  • oroshi-soba – na zimno z utartą rzodkwią japońską.

Jak widzicie, makaron gryczany soba posiada wiele cennych składników, dzięki czemu wspaniale sprawdzi się w codziennej diecie. Choć jest jednym z głównych składników kuchni japońskiej, to z powodzeniem można zastosować go także z bardziej europejskimi dodatkami, np. podduszonymi warzywami czy orzechami. Ważne jest jednak, aby przed zakupem makaronu upewnić się, jaki jest skład makaronu soba - im więcej mąki gryczanej, tym produkt będzie lepszy dla naszego zdrowia.


Zobacz także: