Witamy w świecie kuchni japońskiej! Któż nie zna sushi – dziś już niemal w każdym większym mieście w Polsce spotkamy przynajmniej jedną restaurację serwującą najpopularniejszą potrawę z Kraju Kwitnącej Wiśni. Nawet jednak ci z Was, którzy na sushi wybierają się regularnie, mogą nie wiedzieć wiele o historii, odmianach oraz wpływie na zdrowie tego wyjątkowego dania. Zapraszamy więc do lektury!

sushi rodzaje, sushi właściwości

Sushi - historia i zwyczaje

Zacznijmy od podstaw. Sushi to tradycyjna japońska potrawa składająca się z kilku elementów takich jak marynowany ryż, marynowane ryby, warzywa, owoce morza i świeże owoce. O sushi po raz pierwszy można było usłyszeć w 718 roku – od tego czasu danie to, podobnie jak cała kuchnia japońska, ulegało licznym przemianom. Pojawił się ocet ryżowy, zmieniono sposób przygotowania żywności, wykształciły się nowe tradycje.

Przyjmuje się, że najwcześniejsze sushi powstało na polach ryżowych zlokalizowanych wzdłuż rzeki Mekong w Azji Południowo-Wschodniej. To właśnie tam mieszkańcy wypatroszone i oczyszczone ryby umieszczali w specjalnych naczyniach, w których znajdował się gotowany ryż. Ten, przechodząc przez proces fermentacji, stawał się kwaśny, ale zapewniał rybom świeżość.

Popularność sushi zawdzięczamy także wpływom buddyzmu, który zakazywał spożywania mięsa – wówczas zaczęto łączyć wspomniany wyżej sfermentowany ryż i konserwowaną rybę. Od tego momentu sushi przestano definiować jako metodę pozwalającą na konserwowanie jedzenia, a zaczęto określać je mianem prawdziwego dania.

Główne rodzaje sushi

Rozmawiając o sushi zazwyczaj mamy na myśli klasyczną rolkę wypełnioną ryżem i warzywami. Istnieje jednak wiele rodzajów tej potrawy - poniżej przedstawiamy najpopularniejsze z nich.

  • Nigiri – absolutny numer 1 pod względem popularności. To ręcznie formowane porcje odpowiednio przyrządzonego ryżu, na których umieszcza się kawałek świeżej ryby lub jeden z owoców morza, np. kawałek ośmiornicy, kalmara lub dużą odmianę krewetki. Podawane z cienką warstwą wasabi.
  • Maki – również jeden z najbardziej cenionych rodzajów sushi. Klasyczna rolka ryżu zawinięta w wodorosty za pomocą bambusowej maty i pokrojona na kawałki. Rolka może być wypełniona warzywami, owocami morza i rybami.
  • Hosomaki – odmiana maki, najmniejszy rodzaj sushi. Wypełnienie to zazwyczaj jeden składnik – ryby lub warzywa.
  • Futomaki – rozbudowana wersja hosomaki. W rolce oprócz ryżu i wodorostów znajdują się cztery dodatkowe składniki, np. warzywa i ryba.
  • Uramaki – czyli „odwrócone” sushi. W tego typu rolkach ryż posypany sezamem znajduje się na wierzchu, a wodorosty i dodatki w środku. Najpopularniejszą odmianą uramaki jest California maki (lub California roll), w której wykorzystuje się paluszki krabowe, ogórka, awokado czy serek philadelphia.
  • Tempura maki – maki otoczone ciastem smażonym na gorącym oleju, czyli tempurą.
  • Kaburamaki – uramaki, które jest otoczone dodatkowymi paskami warzyw lub ryby.
  • Sashimi – czyli sushi bez ryżu. Na talerzu układa się kompozycję z przyprawionych plastrów ryby, często w asyście warzyw lub innych dodatków.
  • Gunkan maki (jap. statek wojenny) – specyficzna odmiana nigiri, która swoją nazwę zawdzięcza ułożeniu ryżu w kształt łódeczki. Gunkan zawija się w nori lub ogórka i wypełnia rozmaitym farszem, np. posiekanymi rybami.

Oprócz samego sushi istotne są również dodatki – na talerzu zazwyczaj znajdziemy zatem także marynowany imbir oraz wasabi. Nasze danie główne dodatkowo maczamy w talerzyku z sosem sojowym o preferowanym stopniu intensywności.

Czy sushi jest zdrowe? Fakty i mity

Kuchnia japońska jest uznawana za jedną z najzdrowszych kuchni na świecie, ale mimo wszystko pojawiają się głosy dotyczące wątpliwego wpływu sushi na naszą dietę. Dlaczego?

Chodzi przede wszystkim o biały ryż, który sam w sobie jest dość kalorycznym produktem. Ryż do sushi jest specjalnie oczyszczony i pozbawiony większości witamin, minerałów i błonnika. Zbyt częste spożywanie sushi będzie więc niekorzystne dla osób, które są mało aktywnie fizycznie i zmagają się ze zbyt wysokim poziomem tkanki tłuszczowej. Ze względu na sposób przygotowania ryżu w asyście cukru, sushi nie powinno być także zbyt częstym gościem w diecie diabetyków.

Miłośnicy sushi powinni także zwrócić uwagę na wysoką zawartość tłuszczu i niską zawartość białka znajdującą się w tym daniu. Częstym składnikiem sushi są wysokotłuszczowe sosy, wszelkiego rodzaju serki i ryby smażone w tempurze na głębokim tłuszczu. Kawałek sushi to przede wszystkim ryż i zaledwie znikoma część warzyw, owoców czy ryby.

Kolejny minus sushi to sól. Używa się jej nie tylko podczas przygotowania ryżu – znajdziemy ją także w sosie sojowym, wędzonych rybach i marynowanych warzywach. Zbyt duża ilość soli w diecie niekorzystnie wpływa na układ pokarmowy. Nie oznacza to oczywiście, że musisz rezygnować z sushi – ryby wędzone wystarczy zamienić na świeże, a sos sojowy ograniczyć.

Powtórzmy zatem pytanie, które już pojawiło się w tym tekście: czy sushi jest zdrowe? To zależy. Decydując się na tego typu potrawę, zwróć uwagę na swoją codzienną dietę i aktywność fizyczną. Jeżeli znajdujesz się w gronie osób zagrożonych cukrzycą lub ograniczasz kalorie w diecie, zdecyduj się na zdrowszą wersję sushi przygotowaną w domu z użyciem zdrowszych zamienników.

Nie chcesz ciągle biegać do restauracji i jesteś gotowy na samodzielne przygotowanie sushi? Przepis znajdziesz na naszym blogu!


Zobacz także: