Mąka orkiszowa w ostatnim czasie zyskuje zwolenników i coraz częściej gości w polskich kuchniach. Uważana jest za zdrowszy zamiennik mąki pszennej, a sama pszenica orkiszowa nazywana jest "leczniczym praziarnem". Szacuje się, że orkisz był uprawiany na kontynencie europejskim około 2500 roku p.n.e. Według archeologów już w epoce brązu społeczeństwa uprawiały zboże, które stanowiło połączenie dwóch dzikich traw, podobnych do współczesnej pszenicy. W średniowieczu orkisz był najpopularniejszym zbożem na naszym kontynencie. Do łask powrócił ponownie w XXI wieku.
|
SPIS TREŚCI |
Mąka orkiszowa - właściwości
Botanicznie orkisz przynależy do rodzaju pszenicy. Ziarna orkiszowe są bardzo dobrze rozpuszczalne w wodzie, dzięki czemu ułatwione jest ich trawienie.
Mąka orkiszowa, jako doskonałe źródło błonnika, pomaga obniżyć poziom cholesterolu we krwi oraz ciśnienie. Z tego względu polecana jest dla osób, które mają problemy kardiologiczne, w szczególności mąka pełnoziarnista. Produkty z mąki orkiszowej działają wspomagająco na układ pokarmowy, zapobiegając biegunkom, wzdęciom, kolkom, a także zaparciom. Można nią zastąpić produkty pszenne w diecie odchudzającej, ponieważ jest pokarmem zrównoważonym metabolicznie.
Wysoka zawartość żelaza w mące orkiszowej będzie wpływać pozytywnie na kobiety w ciąży, które narażone są na rozwój anemii. Żelazo podnosi również poziom energii organizmu i przyspiesza proces gojenia się ran. Witamina B3, również zawarta w mące orkiszowej, reguluje gospodarkę hormonalną, głównie działanie kory nadnerczy.
Mąka orkiszowa - przeciwwskazania
Jak przy każdym zbożu, pojawia się pytanie: czy mąka orkiszowa zawiera gluten? Niestety tak, i to nawet w większej ilości niż tradycyjna pszenica. Orkisz jest zatem zabroniony w diecie cierpiących na celiakię i nietolerancję glutenu, ale warto podkreślić, że gluten z orkiszu jest o wiele lepiej przyswajalny niż ten pszeniczny.
Mąka orkiszowa - wartości odżywcze i witaminy
Obecnie mąka orkiszowa jest ceniona o wiele wyżej niż jej pszeniczny odpowiednik. Ze względu na to, że ziarna orkiszu otoczone są grubą łuską, proces produkcji mąki orkiszowej jest zupełnie inny w stosunku do mąki pszennej. Dzięki temu zachowane zostają wartości odżywcze i dietetyczne. Ziarno oddziela się od łupiny dopiero podczas procesu mielenia.
Moda na orkisz wróciła na fali trendu na zdrowe odżywianie i żywność ekologiczną. Jest to bowiem zboże bogate w białko, błonnik pokarmowy, witaminę A, B, E i D, fitosterole oraz składniki mineralne, które wykazują zbawienny wpływ na organizm ludzki.
Najważniejsze wartości odżywcze ziarna orkiszowego na 100 g przedstawiają się następująco:
- Wartość energetyczna - 367 kcal,
- 11 g błonnika,
- 15 g białka,
- 34% zalecanego dziennego spożycia witaminy B3,
- 34% zalecanego dziennego spożycia magnezu,
- 24% zalecanego dziennego spożycia żelaza,
- 10% zalecanego dziennego spożycia witaminy B6.
Mąka orkiszowa - zastosowanie w kuchni
Mąka orkiszowa znalazła swoje zastosowanie we współczesnej kuchni i z sukcesem może być stosowana samodzielnie. Niestety z użyciem mąki orkiszowej nie uzyska się tak elastycznego ciasta, jak z dodatkiem mąki pszennej. Zaletą jest jednak to, że mąka orkiszowa nie przyczyni się do powstania zakalca, a wypieki chleba bądź ciasta będą stuprocentowo udane. Ten rodzaj mąki polecany jest również do pieczenia ciasteczek, spodów do pizzy i tart - wypieki będą kruche i lekkie.
Zdarzają się przepisy, w których mąkę orkiszową miesza się w proporcji 1:1 z mąką pszenną, co równoważy estetykę z dobroczynnymi właściwościami odżywczymi. Sprawdza się ona również doskonale do zagęszczania zup i sosów z uwagi na dobrą rozpuszczalność mąki orkiszowej w wodzie. Co ciekawe, z orkiszu uzyskuje się również kaszę orkiszową, która jest bogata w błonnik i białko. Ze świeżo zmielonej mąki powstaje także makaron orkiszowy.
Mąka orkiszowa może być postrzegana jako kulinarna i zdrowotna nowinka, ale tak naprawdę nawiązuje do diety ludzi sprzed tysięcy lat. Nie ulega wątpliwości, że jest wspaniałym zamiennikiem dla tradycyjnej mąki pszennej. Wypieki, naleśniki czy pierogi na bazie orkiszu nie odbiegają smakowo od tych pszenicznych, a dodatkowo wpływają pozytywnie na zdrowie.
Zobacz także:
